nieuws

scholen hebben een kwaliteitslabel nodig voor hun antipestbeleid

28 september 2018 - Na een week van intensieve discussies in Palermo concludeerden 60 leerlingen, docenten en experts dat het tijd is om kwaliteitsnormen te ontwikkelen voor het antipestbeleid op scholen. In Europa wordt gemiddeld ongeveer 19% van de leerlingen op de een of andere manier gepest en bijna 9% wordt vaak gepest. In de ergste landen loopt dit op tot 30% voor soms of vaker pesten en wordt 17% vaak gepest. Minderheden ervaren vaak hogere niveaus van pesten. Alle scholen willen pesten bestrijden, maar niet alle scholen weten hoe ze het effectief moeten aanpakken.

goed beleid maakt een verschil

Onderzoek toont aan dat er grote verschillen zijn tussen scholen in hoe leerlingen veiligheid, uitsluiting en geweld ervaren. Pesten kan niet worden aangepakt door alleen "de pestkoppen" te straffen en de "slachtoffers" te steunen. Onderzoek naar pesten toont aan dat geweld en uitsluiting op school altijd geworteld zijn in een institutionele en vaak bredere sociale cultuur waarin concurrentie en marginalisering plaatsvinden. Effectief beleid richt zich op de schoolcultuur, niet alleen op individuele overtreders van schoolregels.
De internationale bijeenkomst maakte deel uit van het Europese Anti-Pest Certificatie project (ABC- Anti Bullying Certification) dat als doel heeft om een methode te ontwikkelen die scholen kunnen gebruiken om hun eigen schoolveiligheidsbeleid te beoordelen en te verbeteren. Het project experimenteert hiermee op 9 scholen in 5 landen: Griekenland, Italië, Nederland, Spanje en het Verenigd Koninkrijk. Een van de doelen is om een Europees label te ontwikkelen voor hoogwaardig antipestbeleid, vergelijkbaar met het EU-energielabel. Dit internationale perspectief is een uitdaging, omdat niet alleen de culturen van scholen, maar ook de nationale culturen, het beleid en de richtlijnen aanzienlijk verschillen in Europa. In het VK bijvoorbeeld werd 23,9% van de leerlingen ooit op enigerlei wijze gepest, waarbij 14,2% vaak werd gepest, terwijl in Nederland 9,3% van de leerlingen werd geconfronteerd met pesten, waarbij slechts 3,3% vaak werd gepest. De Europese Unie – en ook veel Europese landen, waaronder Nederland - bemoeien zich niet met de kwaliteit van antipestbeleid van scholen. Dit geeft de indruk dat de Europese Gemeenschap en die landen eerder geneigd zijn om kwaliteitsnormen voor wasmachines vast te stellen dan voor veilige scholen.

kwaliteitsnormen instellen

Het ABC-project werd geïnitieerd door het European Antibullying Network (EAN) en de in Nederland gevestigde organisatie GALE (zusterorganisatie van EduDivers) verwierf financiering van de Nederlandse Erasmus + -autoriteit om een kwaliteitsbeoordeling en richtlijnen voor scholen te ontwikkelen. Dit project wijkt af van het eerdere project rond pesten omdat het nu eens geen nieuwe toolkit met inspirerende methoden ontwikkelt, maar scholen helpt om kritisch naar zichzelf te kijken en een gefundeerde analyse en hulpmiddelen te maken om een gezamenlijke visie en strategie te creëren.
Het project richt ook in elk land een nationale feedbackcommissies op die betrokken wordt bij de ontwikkeling en die een sleutelrol spelen bij het opstarten van een beleidsdialoog in elk land: moeten kwaliteitsnormen worden vastgesteld voor de veiligheid op onze scholen, en zo ja, hoe? Aan het einde van het project zal deze discussie ook op Europees niveau worden gevoerd. De projectpartners denken dat Europa niet alleen efficiënte wasmachines nodig heeft, maar ook efficiënte veilige scholen.